Fotoğraf Belarus’taki seçim sonrası protestoyu göstermiyor

İDDİA: Fotoğraf, Belarus'ta yapılan seçimlerin ardından yapılan protesto gösterilerini gösteriyor. 

YANLIŞ

9 Ağustos 2020 tarihinde cumhurbaşkanlığı seçimlerine giden Belarus’ta, sonuçların açıklanmasının ardından protesto gösterileri düzenlendi. Bu gelişme sonrası sosyal medyada protestoları gösterdiği iddia edilen bir fotoğraf paylaşıldı


Ancak fotoğraf Belarus’tan değil; 2016 yılında Güney Kore’nin başkenti Seul’de yapılan hükümet karşıtı yürüyüşü gösteriyor. 

Fotoğraf 2016’da Güney Kore’de çekilmiş

Belarus, 9 Ağustos 2020 tarihinde cumhurbaşkanını belirlemek için sandığa gitti. Belarus’un mevcut cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko, 26 yıldır iktidarı elinde bulunduruyor. 10 Ağustos 2020 itibariyle açıklanan ve resmi olmayan seçim sonuçlarına göre, oyların yüzde 80’ini alan Lukaşenko yeniden cumhurbaşkanı. Ancak ülkede seçimlerin adil olmadığı ve hak ihlalleri yaşandığı gerekçesiyle sokaklarda protestolar düzenleniyor. Bu protestoyu gösterdiği iddiasıyla paylaşılan fotoğrafın, internette tersine görsel arama yöntemi kullanılarak aratıldığında, ilk olarak 19 Kasım 2016’da paylaşıldığı görülüyor. 

Jung Yeon-Je tarafından çekilen fotoğraf, Güney Kore’nin başkenti Seul’de adı yolsuzluk skandalına karışan Devlet Başkanı Park Geun-Hye’nin istifasını isteyen protestocuların hükümet karşıtı yürüyüşünü gösteriyor. Fotoğrafın orijinaline ve farklı açılardan çekilmiş hallerine, Reuters üzerinden ulaşmak mümkün

Fotoğrafın çekildiği yere haritalardan ulaşılabiliyor

Fotoğrafın çekildiği bölgeye Google Earth üzerinden de ulaşılabiliyor. İddiaya konu olan fotoğrafta belirgin bazı ipuçları var. Meydanda görülen heykel, binada asılı beyaz tabela ve meydan boyunca görülen tenteler gibi. 

Fotoğrafın çekildiği Seul Meydanı. 

Görülen heykel Seul’ün en ünlü heykellerinden biri olan Amiral Yi Sun Sin. İddiada yer alan fotoğraf tepeden çekildiği için aynı açı yakalanamıyor olsa da, ipuçları fotoğrafın yerini doğruluyor. 

Seçimlerde şaibe olduğu daha önce de gündeme gelmişti

Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko, ilk olarak 1994 yılında seçildi. Galibiyetini yüksek oy oranları alarak ilan etse de, seçim gözlemcileri ve halkın bir kısmı, seçimlerin serbest ve adil olmadığı görüşünde. Geçmiş yıllarda yaşanan seçimlerde de benzer iddialar gündeme gelmişti. Bu seçimde ise yerel kaynaklara göre Belarus’ta protestolarla birlikte internet erişimi büyük ölçüde kısıtlandı ve başkent Minsk’te tamamen kapatıldı

Sonuç olarak Belarus’ta yaşanan protestoları gösterdiği iddiasıyla paylaşılan fotoğraf, 2016 yılından ve Güney Kore’den. İddia hatalı ilişkilendirmeye örnek.

Kaynaklar

CNN, Protests in Belarus as disputed early election results give President Lukashenko an overwhelming victory, 10 Ağustos 2020

CNN, 'Unprecedented' protests erupt in Belarus following election, 10 Ağustos 2020

The Guardian, Belarus opposition candidate rejects election result after night of protests, 10 Ağustos 2020

The Guardian, Belarus election: Lukashenko set to announce landslide victory amid fixing claims, 9 Ağustos 2020

BBC Türkçe, Belarus seçimleri: Lukaşenko'ya 'Artık git' diyen muhalifler sokaklara çıktı, 3 bin kişi gözaltına alındı, 10 Ağustos 2020

Reuters, Thousands protest South Korean president as older conservatives grumble, 19 Kasım 2016

Reuters Pictures, Jung Yeon-Je/Pool Images Of The Day, 19 Kasım 2016

The NewYork Times, Gender Colors Outrage Over Scandal Involving South Korea’s President, 21 Kasım 2016

Huffpost, Thousands Demonstrate Against South Korean President, 19 Kasım 2016

Reuters Pictures, Jung Yeon-Je

Google Earth, Güney Kore’deki eylemin yapıldığı yerin konumu

Deutsche welle, Belarus'ta tartışmalı seçim, 18 Ekim 2004