Japon bilim insanlarının insanlardaki stres seviyesini ölçmek için hazırladığı görsel iddiası

İDDİA / Fotoğraf: İnsanlardaki stres seviyesini ölçmek için Japon nöroloji uzmanları tarafından hazırlanan görsel.

YANLIŞ

Sosyal medyada ve bazı internet sitelerinde paylaşılan bir görselin insanlardaki stres seviyesini ölçmek için Japon nöroloji uzmanları tarafından tasarlandığı iddia edildi.

Twitter’da 23 Nisan 2019’da Ufuk Demiray tarafından da paylaşılan görsel şimdiye kadar 630 retweet ve yaklaşık 2 bin beğeni aldı.

Ancak Japon nöroloji uzmanlarının insanlardaki stres seviyesini ölçmek için iddia konusu görseli tasarladıkları doğru değil. Söz konusu görsel, 2016 yılında Ukraynalı bir tasarımcı olan Yurii Perepadia tarafından tasarlandı. Perepadia bu görseli Adobe Illustrator programı yardımıyla hazırlamış. Görsel, Japon bilim adamı Professor Akiyoshi Kitaoka’nın baş döndürücü görsel illüzyonlarından ilham alınarak tasarlanmış.

Görselin yaratıcısı Ukraynalı tasarımcı Yurii Perepadia

Aynı iddianın başka ülkelerde de gündeme gelmesinin ardından Ukraynalı tasarımcı Yurii Perepadia 18 Kasım 2018’de Instagram hesabından yaptığı bir paylaşımla söz konusu görselin kendisi tarafından tasarlandığını açıkladı.

Perepadia açıklamasında görseli hazırlamak için Adobe Illustrator tasarım programını kullandığını ifade ediyor. Benzer bir biçimde hazırlanmış görsele tasarımcının 6 Kasım 2018 tarihli bir Facebook paylaşımında da rastlamak mümkün.

Başka ülkelerde aynı iddia paylaşılırken söz konusu görselin “Yamamoto Hashima” isminde bir Japon nöroloji uzmanı tarafından hazırlandığı belirtiliyordu. Fakat internette arama motorları üzerinde yapılan bir aramada bu isimde bir uzmana rastlanmıyor.

Perepadia’nın benzer birçok tasarımı var

Ukraynalı tasarımcının VectorStock isimli stok görsel sitesinde iddia görseldekine benzer birçok tasarımı olduğu görülüyor.


The Guardian’ın 5 Ağustos 2014’teki bir haberinden söz konusu görsellerin Kyoto’daki Ritsumeikan Üniversitesi’nden Profesör Akiyoshi Kitaoka tarafından hazırlanan görsel illüzyon tasarımlarına benzediği fark ediliyor. Profesör Kitaoka psikoloji alanında yaptığı çalışmalarla tanınıyor.

Profesör Kitaoka, Facebook üzerinden çeşitli görsel illüzyon paylaşımları yapıyor. Örneğin aşağıdaki şekildeki toplam 12 siyah noktanın tek seferde görülemeyeceğini ifade ediyor.

BBC’nin 22 Kasım 2018’deki bir haberinde de iddia konusu görselin Japon nöroloji uzmanlarına ait olmadığı belirtiliyor. Perepadia, yanlış paylaşımlardan rahatsızlık olduğunu fakat daha sonra insanların görselin Japon bilim adamları tarafından hazırlanmadığını fark etmelerinden mutluluk duyduğunu belirtiyor. Tasarımcı, “İnsanların bu resmi benim hazırladığımı fark etmeleri gerçeği ortaya koymamda bana yardımcı oldu.” diye ekliyor.

İddia hakkında hazırladığımız analizi sonuna kadar okuduğunuz için teşekkürler. Okuduğunuz bu analizi daha fazla kişiye ulaştırabilmek, daha çok iddiayı daha kısa zamanda inceleyebilmek için bizi Patreon sayfamızdan destekleyebilirsiniz. 

Kaynaklar

Facebook, Profesör Kitaoka’nın paylaşımı, 11 Eylül 2016

Metro, Aynı iddianın başka ülkelerdeki paylaşımını anlatan yazı, 21 Kasım 2018

The Guardian, Profesör Kitaoka’nın görsel illüzyonlarının anlatıldığı haber, 5 Ağustos 2014

Instagram, Yurii Perepadia’nın paylaşımı, 18 Kasım 2018

BBC, İlgili haber, 22 Kasım 2018